Case: Gilad Shalit
Gilad Shalit is een Israëlische soldaat die op 25 juni 2006 tijdens een aanval op een legerbasis in het zuiden van Israël, werd gevangen genomen door Palestijnse gewapende groeperingen. Sindsdien wordt hij vastgehouden op een geheime locatie. Bezoek van het Internationale Rode Kruis wordt hem ontzegd “om veiligheidsredenen”, en afgezien van een paar brieven heeft hij geen contact meer gehad met zijn familie.
Na de ontvoering van Shalit heeft Israël onder de codenaam “Operatie Zomerregens” een militair offensief gelanceerd tegen de Gazastrook. In de weken die volgden zijn honderden Palestijnen gedood door het Israëlisch leger, waaronder tientallen kinderen en ongewapende burgers, en veel essentiële infrastructuur is beschadigd. Het Israëlisch leger heeft ook tientallen Palestijnen, onder meer parlementsleden, gearresteerd om te gebruiken in de onderhandelingen over Shalits vrijlating.
De Palestijnse groeperingen eisen de vrijlating van honderden Palestijnse gevangenen in ruil voor Shalit, en Israël weigert de blokkade op te heffen zolang Shalit vastgehouden wordt. In oktober 2009 hebben de Palestijnse groeperingen in ruil voor de vrijlating van 20 vrouwelijke gevangenen een videoboodschap vrijgegeven om aan te tonen dat hij nog in leven is. Amnesty International verzet zich tegen dergelijk gebruik van gevangenen als “pasmunt” bij onderhandelingen.
De VN onderzoeksmissie onder leiding van rechter Goldstone vraagt de vrijlating van Gilad Shalit om humanitaire redenen. Als hij niet meteen vrijgelaten wordt, moet hij erkend en behandeld worden als krijgsgevangene en moet het Rode Kruis toegelaten worden hem te interviewen. In een reactie zegt Hamas het internationaal recht na te leven, en Shalit goed te behandelen. Ze kunnen echter geen bezoek van het Internationale Rode Kruis toelaten, omdat dan de locatie van Shalit vrijgegeven zou worden. Dit zou zijn veiligheid in gevaar brengen, omdat het Israëlisch leger al eerder aanvallen uitgevoerd heeft op plaatsen waar vermeende gijzelnemers zich schuilhielden.
Volgens Amnesty International is de verklaring van Hamas dat bezoeken van het Internationale Rode Kruis enkel geweigerd worden om het leven van Shalit te beschermen, niet geloofwaardig. Bovendien is het vasthouden van gijzelaars als politiek drukkingsmiddel om een partij ertoe te dwingen een eis in te willigen, is onder internationaal humanitair recht uitdrukkelijk verboden. Ook gewapende groeperingen zijn daaraan gebonden. Eén van die gewapende groepen, de Izz Eddin al-Qassam Brigades, publiceerden op hun website een animatiefilmpje waarin Gildat Shalit in een doodskist wordt gepresenteerd aan zijn vader Noam Shalit. Hamas heeft het filmpje veroordeeld, maar het staat nog steeds op de website van de al-Qassam Brigades.
